Yestok.pl

Opracowanie powstało w oparciu o Word 2007.

W tym opracowaniu chciałbym opowiedzieć jak w Wordzie stworzyć wykres, który może się przydać w różnego rodzaju prezentacjach. Wykres pozwala przedstawić dane, dotyczące szeroko rozumianych zagadnień regionalnych, na tle mapy. Ilustracją takiego wykresu jest poniższy rysunek.

Przedstawia on abstrakcyjne dane umieszczone na tle mapy Polski w taki sposób, aby dane te zobrazować na obszarze województwa, którego dotyczą. Mapę Polski pobrałem ze strony Wikimedii. Autorem pliku, który jest dostępny na zasadach licencji Creative Commons jest Wulfstan. Plik przekształciłem na potrzeby tego tematu do standardu JPG. Dane przedstawiane na takich wykresach mogą prezentować najróżniejsze informacje, np. klimatyczne, demograficzne, ekologiczne, przemysłowe i wiele innych.

Artykuł niniejszy pokaże jak przygotować taki wykres. Pokazana metoda pozwoli wykorzystać dowolną mapę lub ilustrację. Przygotowany wykres można zapisać, jako szablon i wykorzystywać go wielokrotnie wtedy, gdy będzie potrzebny.

Aby utworzyć wykres, potrzebny będzie plik graficzny mapy lub innej ilustracji. Grafika będzie tłem umieszczonym w obszarze kreślenia. Dobierając plik powinniśmy upewnić się, że nie naruszymy niczyich praw autorskich. W Internecie można znaleźć sporo map, które są dostępne bezpłatnie. Na końcu opracowania umożliwiam pobranie wykorzystanego przeze mnie pliku mapy Polski, zapisanego jako plik JPG. Plik ten także jest dostępny na zasadach wspomnianej licencji. Niezależnie od możliwości pobrania pliku, na tej samej zasadzie licencyjnej, znajduje się tam link do pobrania szablonu wykresu, jaki został w tym artykule omówiony.

Jak łatwo zauważyć, pokazany na rys. 1. wykres jest wykresem bąbelkowym. Wykres taki jest mutacją wykresu XY. Przedstawia dane jednej serii zgromadzone w trzech kolumnach. Kolumna pierwsza odpowiada wartościom osi X (odciętym), kolumna druga określa wartości Y (rzędnych). Jak dotąd jest to klasyczny układ wykresu XY, w którym te współrzędne opisują położenie punktu na wykresie. Wartości w trzeciej kolumnie określają dodatkowy atrybut, mianowicie wielkość tego punktu.

Jeśli więc nałożymy w tle dowolną ilustrację, to wartości X i Y odpowiadać będą położeniu punktu na tej ilustracji. W przypadku omawianego tutaj wykresu, chcę znaleźć takie wartości X i Y, aby ich punkty przecięcia wypadły mniej więcej w środku obszaru województwa. Po ich ustaleniu wystarczy w trzeciej kolumnie wstawić odpowiednie do prezentowania dane.

Zanim to zrobię, wyjaśnię jeszcze zasadę tworzenia wykresu bąbelkowego. Word ma zdefiniowaną pewną maksymalną wielkość koła (bąbelka) wykreślanego na wykresie. Wartości w trzeciej kolumnie, określającej wielkości bąbelków, są analizowane i największa z nich będzie odpowiadała temu maksymalnemu bąbelkowi. Pozostałe są proporcjonalnie zmniejszane. Dlatego największy bąbelek będzie zawsze taki sam, niezależnie od tego czy maksymalną wartością określającą rozmiar bąbelka będzie 1 czy 1000. W ustawieniach wykresu istnieje jednak możliwość wpływania na wielkość tego największego bąbelka, a co za tym idzie także na pozostałe występujące na wykresie. Ten wpływ polega na podaniu procentowej wielkości bąbelków w stosunku do wielkości ustalonej przez procedury Worda. Tak więc 100% jest tą wartością podstawową, jaką proponuje Word. Możemy zmieniać tę wartość w zakresie od 10% do 300%. Poniżej przedstawiam okno dialogowe formatowania serii danych dla wykresu bąbelkowego.

W tych ustawieniach sekcja „Rozmiar reprezentuje” określa trzy właściwości bąbelków. Dwie pierwsze opcje, wykluczające się wzajemnie, mówią o tym, w jaki sposób mają być przeliczane proporcje między bąbelkami. „Obszar bąbelków” oznacza, że proporcjonalne będą powierzchnie kół. „Szerokość bąbelków”, że proporcjonalne będą średnice. Wiedząc, że matematyka nie zawsze jest najmocniejszą stroną wiedzy, przypomnę, że zwiększenie lub zmniejszenie średnicy w pewnej proporcji zwiększa lub zmniejsza powierzchnie koła z kwadratem tej proporcji. Jeśli więc liczby w trzeciej kolumnie mają odpowiadać szerokości bąbelków, to liczba dwukrotnie większa wytworzy koło o powierzchni czterokrotnie większej. W tym drugim przypadku, gdy liczba odpowiada obszarowi bąbelka, to liczba dwukrotnie większa wykreśli koło o powierzchni dwukrotnie większej czyli o średnicy odpowiadającej √2 tej proporcji.

Parametr „Skaluj rozmiar bąbelków do” podaje w procentach jak duże mają być bąbelki w stosunku do standardowej wielkości proponowanej przez Word. Parametr ten wpływa na rozmiar bąbelków wszystkich serii zamieszczonych na wykresie. Z ustalonej wartości w tym polu wynika rozmiar największego bąbelka.

W końcu ostatnie ustawienie, „Pokaż ujemne bąbelki” decyduje o tym, czy na wykresie zostaną zobrazowane te bąbelki, których wielkość – w trzeciej kolumnie – jest wartością ujemną. O wielkości bąbelka decyduje bezwzględna wartość liczby. Dla odróżnienia od pozostałych w serii, bąbelek jest wypełniony kolorem białym i ma czarną krawędź.

Poniższa prezentacja ilustruje, w jaki sposób można przygotować tego typu wykres.

Prezentacja po konwersji. Naprowadź myszkę na ten tekst aby przeczytać uwagę.